Ateş Konusunda Doğru Bilinen Yanlışlar
Ateş ebeveynlerin en çok endişelendiği ve doktora başvurduğu durumlardandır. Ateş konusunda halk arasında doğru olduğu düşünülen pek çok mit (efsane) dolaşır. Ancak gerçek bilgiler çok farklıdır.
MİT: Çocuğumun bedeni sıcak, mutlaka ateşi olmalı.
GERÇEK: Çocuklar birden fazla sebeple sıcaklayabilirler. Örneğin aktif bir şekilde oynamak, ağlamak, yataktan yeni kalkmış olmak, sıcak bir günde dışarıda olmak gibi sebeplerle tenleri ısınabilir. Tenin ısınmasına yol açan bu gibi durumlar sona erdiğinde 10-20 dakika içerisinde tenleri normal sıcaklığına döner. Bu gibi sebepler elendiğinde, tenleri sıcak olan ve hasta gibi gözüken çocukların %80'i ateşlidir. Sıcaklığı elle ya da dudakla hissetmeniz yeterli değildir, emin olmak için mutlaka termometreyle ateşini ölçün. Termometre tiplerine göre ateş olarak kabul edilecek dereceler şöyledir:
- Rektal, kulaktan veya alından ölçen termometreler: 38.0° C ve üstü
- Ağızdan ölçen termometreler: 37.8° C ve üstü
- Kol altından ölçen termometreler: 37.2° C ve üstü
MİT: Ateş çocuk için kötüdür.
GERÇEK: Ateş vücutta olan enfeksiyonla savaşmak için vücudun doğal bir savunma mekanizmasıdır. Ateş vücudun savunma mekanizmasını harekete geçirerek enfeksiyonla savaşmasına yardımcı olur. 37.8° – 40° C arasındaki normal olarak kabul edilecek ateş hasta çocuklar için iyidir. Bu, vücudun savunma mekanizmasının çalıştığı anlamına gelir.
MİT: 40° C üzerindeki ateş tehlikelidir ve beyin hasarına neden olur.
GERÇEK: Enfeksiyonlardan kaynaklanan ateş beyin hasarına sebep olmaz. Sadece 42° C’nin üzerindeki vücut ısısı beyin hasarı yaratabilir. Vücut ısısı bu sıcaklığa ancak nadiren ulaşır. Örnek: Çok sıcak bir havada pencereleri kapalı bir arabada çocuğun bırakılması
MİT: Her türlü ateşte, ateş düşürücü ilaç verilmelidir.
GERÇEK: Ateş çocukta rahatsızlık yaratıyorsa ilaçla tedavi edilebilir. Çoğunlukla 39° ya da 39.5° C üzerine çıkmadığı sürece rahatsızlık yaratmaz.
MİT: İlaç verilmediği sürece ateş yükselmeye devam eder.
GERÇEK: Bu görüş yanlıştır. Beyinde doğal bir termostat vardır. Bu nedenle enfeksiyon nedeniyle oluşan ateşler 39.5°- 40° C aralığında seyreder ve nadiren 40.6° – 41.1° C aralığına yükselir. 40.6° – 41.1° C aralığı yüksek ateş olarak tanımlansa da, zararsızdır.
MİT: İlaç verildiği zaman ateş normal seviyesine düşmelidir.
GERÇEK: İlaç verildiği zaman ateş genellikle 1° ya da 1.5° C düşer.
MİT: Eğer ateş ilaç verilmesine rağmen düşmüyorsa sebebi ciddi bir rahatsızlıktır.
GERÇEK: Ateş düşürücü ilaç verilmesine rağmen ateş düşmüyorsa, bunun nedeni vücuttaki bir virüs ya da bakteriden kaynaklanıyor olmasıdır. Yoksa ciddi bir rahatsızlık olup olmadığını göstermez. Ateşle beraber çocuğun genel tablosu da takip edilmelidir. Eğer çocuk çok hasta görünüyor ve davranıyorsa sebebinin ciddi bir hastalık olma ihtimali daha yüksektir.
MİT: Ateş bir kere ilaçla düşürülünce, hep düşük kalır.
GERÇEK: Çoğu viral enfeksiyonda ateş normal olarak 2-3 gün sürer. Dolayısıyla ilk ateş düşürücü ilaçtan sonra ateş biraz düşse bile, ilacın etkisi geçince tekrar yükselebilir. Ateş ancak çocuğun vücudu virüsü yenince tamamen düşer. Bu da genellikle rahatsızlığın 4. gününe denk gelir.
MİT: Ateşin tam olarak kaç derece olduğu çok önemlidir.
GERÇEK: Dereceden daha çok çocuğun nasıl göründüğü ve davrandığı daha önemlidir.
